woensdag 23 maart 2016

Dynamic Human System Collaboration (English)

Human Systems

Everybody knows we live in dynamic, constantly changing society.  Every entrepreneur knows in the end static, passive organizations won't thrive, possibly even won't survive. How do we make these organizations dynamic, flexible and agile again? That depends on your point of view. According to the Taylorian mind it is a  scientific issue. Organizations are rational constructs. So, let us draw the right model. We define everything in measurable parameters, including employees. We monitor the numbers. If necessary we adjust specific numbers. And everything will be fine. To Taylor an organization is a craftable, managerial system.
From a different point of view an organization is just an empty, meaningless system, until you start talking about the people of the organization. Without human beings no organization, no business.

Maybe because of these different mindsets there is a confusing misconception of leadership and of management. Leadership seems to focus on the people, while management seems to prefer focussing on the system (organization), wherein people collaborate.

Self Directing 3.3

Writing this post, I realise that creating Keridwen's Self Directing 3.3 was my response (more or less rebellious) to the still dominant Taylorian discourse in Organizational Science. In our complex, fast-moving society we need both approaches guaranteeing thriving, sustainable organizations.
It's vital for good governance to approach organizations from the outside, too. Look at them  as rational systems, for making the understanding of interdependencies  inside and outside possible, and making necessary adjusting successful. 
Maybe it's even more vital "getting your feet wet", focussing on the people keeping the organization alive. There is far more than meets the eye in the first place. Do System Thinkers really acknowledge the people? Do Human Thinkers really acknowledge the system? Everybody has got a blind spot! Professional know organizations have got there own undercurrents, "things" we don't see, but we do perceive  on a subconscious level. In those organizational undercurrents the most imminent forces dwell, both threatening and empowering forces. We can ignore them and stay on the outside, or we can get our feet wet and make good use of them.  It is up to us.

So, no living organization without people. No sustainable successful organization without a collaboration between people and system. That's not a new concept. Since the Fifties of the 20th century most Organizational Scientists explore diverse perspectives and differing paradigms aiming for good collaborations. For instance, look at the Agile concept.  Quite a business hype nowadays.

Agile

Agile representatives stress that Agile is not so much as a fixed set of rules or a fixed working method, but rather as a way (or style) of thinking, working and perhaps even a way of living. Agile's Values tell is, that Individuals and interactions are more important than processes and tools. Working software more important than comprehensive documentation. Customer collaboration more important than contract negotiation. Responding to change more important over following a plan. Sounds great isn't it?

Despite the great focus on human aspects, the Agile concept is very much a system and a model. Lots and lots of diagrams, graphs, tables and flowcharts are used to clarify the Agile philosophy and process. Naturally the system oriented mindset needs the diagram and flowchart language to appreciate the beauty of the human approach of Agile. Still, to me Agile looks like a human oriented concept caught in a system. Too much system kills the human contribution. The end of creativity and innovation. What we need is a good collaboration between people and system.

Organization Jester

Indeed, for sustainable business successes we have to go back to the people máking the business. We need to explore the organizational undercurrent. We don't just go for mainstream knowledge and skills. We look for the minority's wisdom, too. In the old days the kings kept Jesters at their courts. Jesters could say anything to their rulers. They saved them from serious misjudgments and grave mistakes. They told them what they didn't know, but should know. They shared with them the varied wisdom of all factions. They preserved them from too much ignorance and arrogance. Jesters did do that with a smile and a joke, so their rulers didn't take him too seriously. And they themselves didn't get in to too much trouble.
For me the organizational Jester stands for the organizational rebel:  different, provocative, confrontational, abrasive, unsettling, not afraid, creative funny, in short: disruptive. The Jester helps the boss to cross no man's land between system en people. He supports the ruler to let human en system collaborate optimally.

Who is afraid of the Jester?

I hope and wish that contemporary rulers  (ceo's, boards of directors, leaders and managers, etc., etc.) cherish their organizational Jesters. It helps you to become a better ruler, a better leading manager (or what so ever). In my opinion the Jester position should arise organically and spontaneously. If not, then create a Jester position close by. Even if the Jesters' remarks are abrasive, embrace them, listen to them, take them seriously.

Dynamic Human System Collaboration 3.3 

Dynamic Human System Collaboration 3.3 (DHSC 3.3) keeps a prominent position free for this Jester. Alongside more systemic concepts as Agile and Lean. In stead of challenging the system, DHSC 3.3 looks for collaboration.  The Jester represents all humans in an organization. De name Jester has been chosen to stress the potential rebellious,  disruptive and creative input humans are capable of.

Paradoxically DHSC 3.3 needed to be system model, too. We do need a model to convince the system thinkers to collaborate, don't we?  We need also transcend the model, in order to convince the people thinkers to collaborate.  So I invented a dynamic tetrahedron.

Both Agile and Lean are part of the model, because they already try to combine system and people (in system and in philosophy). Lean focusses on manufacturing and environment. Agile focusses on product development.  Lean goes for functional sobriety, for as less as redundancy and  waste as possible. Agile supports an effective innovative organization.

From Keridwen's Self Directing 3.3 derive Jester and Director as part of DHSC 3.3. Keep in mind that Jester refers to all the people inside and around an organization.  Director, is a word I like very much, for its divergent implications. For example, in "Managing Director" it refers to organizational leadership and management. On the other hand, "Director" in "Stage Director" has e very different meaning. As both a business consultant and stage director myself, I like helping managing directors to improve their professional performance by using stage director's insights and skills. The first steps are teaching managing directors to enlarge their frame of mind  adequately by learning how to change perspectives and how to shift paradigms.

DHSC 3.3 guarantees a smooth balance between autonomy and customization, between scenario thinking and improvisation, between scientific designing and human nature and culture. DHSC 3.3 brings different, agile frames of minds into organizational systems. DHSC 3.3 stands for collaboration and co-operation  between two worlds, two different professional discourses, two apparently excluding paradigms.

Straying on new ways

Since 2002 I follow this road myself. Being a guest lecturer on Change Management and Organizational Development in Higher Education, I started to shake up a little the world of management and business administration by lecturing on enlarging the professional frame of mind.  The lecture titles I used, derived from the Self Directing 3.3 concept: The Dance of the Hero, Sentry & Lamppost and The Gordian Egg. Intending to do as a preached I applied DHSC 3.3 in coaching and consulting. Often I found that only then the road ahead became visible, when I started walking. I still do this walking...  who dares to stray will find new ways, isn't it?

Do you want to know more? I would be happy to accompany you on new professional adventures. Maybe as a fellow traveller or even as your travelling guide. At least I can tell you lots of stories and meaningful parables to enlarge your frame of mind. For stories follow me also "down the rabbit hole": soon a new story, "Who is afraid of the Jester?", will be told.

Marcel van der Pol
Keridwen








dinsdag 15 maart 2016

Dynamic Human System Collaboration (NL)

Vooraf
Boeiend om te onderzoeken hoe Agile (evenals Lean, etc) zich verhoudt tot Keridwen's Zelfregie 3.3 Beiden houden zich bezig met de organisatieontwikkeling en verbetering. In de eerste instantie lijkt het echter vooral te gaan om tegenstellingen: de menselijke invalshoek op organisaties (Zelfregie 3.3) vs de systeemgeoriënteerde invalshoek (Agile).

Vanuit mijn Zelfregie 3.3-filosofie begin ik altijd bij de het individu, eerst als persoon... (pauze)... en dan eventueel als onderdeel van het systeem. Groepen individuen kunnen samen een groep vormen, en daarna een team, een afdeling, een cluster, een organisatie, etc., etc.
Langzamerhand begin ik Zelfregie 3.3 ook steeds meer als een zinvolle reactie te zien op de nog steeds dominante Tayleriaanse benadering van organisaties, het zgn. wetenschappelijk management, of tekentafelmanagement. Organisaties worden ontworpen als een systeem met kwantitatief meetbare variabelen (incl. de medewerkers). Zonder de mens, heeft een organisatie echter geen doel, geen zin en geen inhoud.

Gelukkig zijn er in de loop der jaren ook heel veel alternatieve ideeën over "mens & organisatie" ontstaan. Denk alleen maar aan alle typologieën voor leiderschap: authentiek, sociaal, persoonlijk, coachend, etc., etc. Organisatiekundig zou je kunnen zeggen, dat er een onderscheid bestaat tussen leiderschap en management: leiderschap focust zich op de mens in de organisatie, management daarentegen focust zich veel meer op het systeem of organisatie, waarin deze mens actief is.

Kortom: in een complexe, hoogontwikkelde, continu bewegende maatschappij hebben beide invalshoeken, de mens èn de systeeminvalshoek, elkaar nodig, niet alleen om overeind te blijven, maar ook om dynamisch te blijven, te anticiperen, mee te bewegen, te veranderen en te verbeteren. Natuurlijk wordt er driftig gezocht naar de verbinding tussen beide invalshoeken: Lean en Agile (en nog veel meer theorieën) zijn daar mooie voorbeelden van. Desondanks richten Lean en Agile zich echter primair op het systeem. Vanuit het systeem is er dan juist wel weer veel aandacht voor de mens. Denk bij Agile maar aan de Agile Values, als medewerkers en relaties zijn belangrijker dan processen en tools, of de samenwerking met klanten is belangrijker dan contractonderhandelingen, etc. Deze Values vind je terug in de twaalf Agile Principles. Agile wordt dan ook niet zozeer als een vaste verzameling van regels is of één manier van werken gezien, maar veel meer als een manier (of stijl) van denken, werken en wellicht van leven.

Desondanks hebben zowel Lean als  Agile een sterk systemisch, modelmatig karakter. Schema's, grafieken, tabellen en stroomschema's proberen filosofie en werkwijze te verduidelijken.  Uiteraard gebeurt dit omdat het systeemdenken het dominante discours is in de organisatiewereld. Men wil systeemdenkers overtuigen en enthousiast maken.

Het grote risico daarbij is dat in zulk systemisch  geweld de mens ondersneeuwt. Het antwoord hierop is de menselijke invalshoek (minstens) een gelijkwaardige plaats te geven. Een dynamische  balans tussen mens en systeem biedt de meeste kans op een succesvolle organisatie. Tegelijkertijd zijn en blijven rebelse krachten nodig om het systeem en de menselijke bijdragen ter discussie te stellen. Rebels gebruik ik hier in de betekenis van afwijkend, provocatief, confronterend, schurend, ontregelend, niet bang, creatief grappig, etc, etc.; zo je wilt: "disruptive".

In mijn ogen zou het bijvoorbeeld goed zijn als in/rond elke organisatie een of meer van deze rebellen (ik noem ze nog liever hofnar of court jester) actief zijn. Over de organisatorische positie van de Rebel of Jester kunnen we het nog hebben. Ik heb het liefst dat deze "organisch" of spontaan ontstaat en een plek krijgt, maar dan vervolgens wel wordt omarmd, ook al schuurt het. Tenslotte brengt de Jester ook de wijsheid van de minderheid boven tafel. Zou het niet mooi zijn, als ceo's, directies, Raden van Bestuur,  etc., het normaal, natuurlijk en zinvol zouden vinden als zij een Jester organisatorisch dichtbij hen zouden hebben, van wie zij zich ook nog wat aantrekken?

Dynamic Human System Collaboration 3.3

Juist omdat ik mij er terdege van bewust ben dat een optimale balans tussen mens en systeem van groot belang is voor een succesvolle organisatie, ben ik begonnen om systemen als Agile, Lean en Keridwen's Zelfregie 3.3 elkaar te laten ontmoeten, interacteren en samenwerken. Voor de systeemdenkers heb ik daarvoor allereerst een nieuw model bedacht, het DHSC 3.3-model:


System
Het DHSC 3.3-model is een tetraëder (piramidevormig): een driehoekig grondvlak, met op de hoekpunten respectievelijk Lean, Agile en Jester en een vierde hoekpunt met Director daarboven.
Lean = systeem en filosofie gericht op product (of dienst) en productieomgeving;
Agile = systeem en filosofie gericht op product (of dienst) ontwikkeling;
Jester = stelt de mens in de organisatie centraal, met ruimte voor diversiteit in mensen, voor zowel de mainstream als het rebelse, het tegendraadse en de wijsheid van de minderheid.
Director = zowel leidinggevende (managing director) als regisseur (stage director). Hoewel in naam overeenkomstig, is hun rol heel verschillend. Vanuit Zelfregie 3.3 wil ik managing directors leren hun rol (inclusief denkraam) te verruimen met stage director's mogelijkheden.

Het wezenlijkste van het DHSC 3.3 is dat het een dynamisch model is. Oefen je ergens in het systeem een (disruptive) kracht uit, dan heeft dat effect op hele systeem (alle elementen). De tetraëder kan kantelen; en dan heeft bv de Director opeens een geheel andere positie gekregen (zou dat erg zijn?).

Human
Vanuit mijn eigen werkfilosofie (Zelfregie 3.3) vind ik uiteraard de dynamiek tussen Director & Jester als eerste interessant. Wat er tussen hen gebeurt bepaalt grotendeels het succes van een organisatie (overigens en met nadruk, met Jester bedoel ik alle mensen, direct en indirect betrokken bij een organisatie, inclusief eventueel ondergesneeuwde minderheden).  Systemen, als Lean en Agile,  zijn in mijn ogen veel meer ondersteunend aan een werkzame organisatie.

Vanuit de menselijke invalshoek (Jester en Director) staat centraal wat mensen beweegt en wat er tussen mensen gebeurt. Lean verwijst naar soberheid, Agility naar lenigheid, en samen daarmee naar een soepele balans tussen aanpassen en autonoom blijven, tussen planmatig  scenariodenken en improviseren, tussen de menselijke natuur en cultuur. Denkramen, verhalen en zelfregie helpen het "Human System" in een optimale dynamische balans te houden.

Collaboration
Er valt nog van alles en nog wat te zeggen over de dynamiek tussen mens en systeem in organisaties. Voor mij is DHSC 3.3 een goed, werkbaar ontmoetingsgebied tussen twee werelden. Het is een spannende voortdurende veranderende scheidslijn tussen vertrouwd en onbekend. Ik heb deze weg sinds de eerste stap in Zelfregie 3.3, De dans van de held, met regelmaat mogen bewandelen (zoals in mijn colleges Kwaliteitsmanagement en Organisatieveranderingen en in mijn advies/coach-werk). Vaak bleek dat het pad pas zichtbaar werd als je erop liep. Maar ach ... Wie durft te dwalen vindt nieuwe wegen, toch?

Vervolg
Ik hoop zeker de komende jaren nog veel functioneel te dwalen om de vele mogelijkheden van DHSC 3.3  verder te verkennen. Bovendien ga ik ook graag "down te rabbit hole",  om in korte verhalen (parabels) de avonturen van de mens zowel in als buiten het systeem te volgen.

Meer weten? Bel of mail gerust.
Groet! Marcel van der Pol, Keridwen


maandag 7 maart 2016

Keridwen en Flow&Go naar Zuidelijk Afrika



Keridwen gaat mee met Flow&Go (2016)




Wat ooit begon als een intrigerende droom om vanuit passie en creativiteit de wereld ietsje mooier te maken en ondertussen zelf ook veel te leren, werd in 2014 realiteit door onze eerste reis naar Zuid-Afrika. In april 2016 gaan wij weer. Nu naar Zambia en Namibië
  • Zambia: Namakau Siyanga gaan wij helpen bij haar Naleli Initiative: onder meer met  een training voor 500 vrouwen met een mini-krediet in Zambia. Uiteraard met allerlei spin-offs: van systemisch werk, tot creatief denken, tot entrepreneurial empowerment, tot Zelfregie 3.3.
  • Namibië: Zack Pienaar kennen we nog uit Zuid-Afrika (2014). Hem gaan wij helpen bij projecten in Windhoek te helpen, onder meer met creatieve en empowerment trainingen zoals we die eerder gaven in Zuid Afrika.
Tientjes Actie. Als  Flow&Go dragen wij zelf ca. 50% van de kosten van onze projecten. Het is een feit dat een deel van onze reizen bestaat uit ontspanning, leren van elkaar en genieten van de natuur. Voor dat deel maken wij géén aanspraak op bijdragen aan onze stichting. Voor het deel dat wij aan het werk zijn met de partners die ons uitnodigen vragen wij hen zelf actief mee te financieren, ca. 25% van het totaal. In valuta of in natura: bijv. reis, verblijf, kost en inwoning. Voor de laatste 25% vragen wij u als sponsor om bij te dragen aan onze projecten. Op de Flow&Go TientjesActie-pagina vindt u een handige doneerbutton.



Persoonlijke verhalen uit Zuid-Afrika (2014)


In 2014 gingen we als Flow&Go in Zuid-Afrika aan de slag. We werkten samen en we werkten zelfstandig vanuit onze eigen passie en expertises. We werkten zeker intensief samen met de mensen daar, van pastor tot student. Ieder van ons heeft deze tijd op zijn/haar eigen bijzondere wijze beleeft, vandaar de persoonlijke verhalen hieronder, aangevuld met video-quotes door collega's en video-impressies van activiteiten.
Ga naar de overzichtspagina's bij Flow&Go of Keridwen. U kunt ook direct kiezen voor de link naar een specifiek persoonlijk verhaal:
  • Geert Kamps: Door met 5 bevlogen vak-collega’s op pad te gaan kreeg ik ‘gratis’ een spiegel: waarom ben ik mee? Wat zijn dan mijn unieke talenten die in deze groep zó van pas komen? lees meer...
  • Nicole van der Ouw: Terugdenkend aan ons avontuur in Afrika komen er vele beelden, geuren en gevoelens naar boven. Jong en oud, vitaal en minder vitaal, iedereen wilde mee naar de Rock Paintings. lees meer...
  • Gerard Vonk: Mijn eerste schat uit de schatkist is de wijze van elkaar begroeten. De tweede juweel is de beleving van muziek. En tot slot een herinnering van heel andere aard, maar ook nu weer een herinnering die me diep heeft geraakt. lees meer...
  • Sjoerd de Vries: In mijn gedachten zingen mannen en vrouwen die net uren achter in pick-up trucks zaten voor ze bij ons in de trainingsruimte arriveerden van de universiteit van Free State. Even zingen en dansen, lekker je stijve spieren losmaken en in de stemming komen. lees meer...
  • Marcel van der Pol: Het meest intrigerende is dat verwachting en werkelijkheid steeds weer elkaar opnieuw moesten begroeten. Hoe goed je ook voorbereidt, in de praktijk word je steeds weer met vragen geconfronteerd. lees meer...
  • Anne Heleen Bijl: Het begon met een heus visioen in 2012 in QwaQwa: ik “zag” een driedaags seminar, een gebouw en 5 mensen uit Groningen . Onmogelijk om te realiseren dacht ik meteen...   lees meer...
Flow&Go Tientjes Actie.  U kunt ons helpen om ook onze reis naar Zambia en Namibië (april 2016) mede mogelijk te maken. Op onze Tientjes Actie-pagina vindt u een handige doneerbutton


Meer weten? Voor al uw reacties, vragen en opmerkingen: wees welkom op onze website, of ga direrct naar de contactpagina.


donderdag 21 januari 2016

Eén Golem, twee gezichten

Twee gezichten

Zaterdag 30 januari vindt in de Groninger Synagoge het mini Golem Festival plaats: twee voorstellingen over één Golem. Wat dit festival zo bijzonder maakt is dat beide theatermakers (Gottfrid van Eck & Marcel van der Pol) hetzelfde onderwerp zo'n totale invulling hebben gegeven. In de ene voorstelling is de Golem een angstwekkende figuur, symbool zelfs voor de existentiële angsten die wij als mensen hebben. In de andere voorstelling is de Golem een zoekend wezen, dat er verlangt mens te zijn.

Naast dat de Golem een intrigerend onderwerp is voor uiteenlopende voorstellingen, boeken, films, muziekstukken etc, is de Golem voor mij hierdoor tevens het symbool geworden hoe verschillend mensen op basis van dezelfde gegevens naar de wereld kunnen kijken en vervolgens hoe zij bijna volledig de visie van de ander uitsluitend hun eigen werkelijkheden creëren. Zoals ik de wereld zie, is waar. Zoals jij de wereld ziet, is onzin. Narratief constructivisme, noem ik dat.

De kleiman

Wie is echter deze Golem. Wat is zijn èchte verhaal? Er is een verhaal dat zegt, dat om de aarde te scheppen, G-d eerst 999 try-outs heeft gedaan, voordat hij genoeg tevreden was om Zijn 1000ste schepping als première te kunnen presenteren. Adam begon daarin als een vormloze klomp, door G-d in menselijke vormen gekneed en van levensadem voorzien.  Het verhaal van de mensheid was begonnen.

Sindsdien hebben vele mensen geprobeerd deze schepping te evenaren. Slechts  degenen die zo dicht bij Hem stonden, dat zij de juiste wijsheid en macht hadden ontvangen, slaagden er in. De bekendste onder hen is waarschijnlijk de Praagse Rabbi Juda Löw ben Betsabel (16de eeuw). Toen de nood van zijn volk groot was, creëerde Rabbi Löw, met hulp van zijn geliefde schoonzoon en zijn favoriete leerling, een menselijk wezen uit aarde (klei) en water (rivier). Hij voorzag het wezen levensadem (lucht) om het vuur van zijn persona aan te wekken en aan te wakkeren. Navolgers van Rabbi Löw hebben, als zij zijn wijsheid en macht niet bezaten, compensatie gezocht in heersende wetenschappelijke theorieën en technieken. Velen hebben het geprobeerd, slechts weinigen zijn geslaagd.

Allen hebben de kleiman, de golem, tot leven willen roepen omdat ze hem nodig hadden. Tegelijkertijd hebben ze allemaal ook een veiligheidsklep willen inbouwen, dat als een golem om welke reden dan ook niet aanstuurbaar en onbeheersbaar was geworden, zij hem ook weer konden deactiveren, terug veranderen in een levenloos stuk klei. Het verhaal gaat, dat zelfs G-d zich wel eens afvraagt wat hij heeft losgemaakt toen hij Adam tot leven wekte...

Stel dat er in de rijke geschiedenis van mens en golem er ooit een Meester geleefd, die om zijn volk te beschermen een golem tot leven riep. Deze Meester brengt aarde, water, lucht en vuur bij elkaar en noemt de tot leven gewekte kleiman: Golem.

“Ik heb je nodig”, zegt hij tot zijn maaksel. “Praten alleen is niet meer genoeg. We krijgen opeens de schuld van alles wat niet goed gaat in de wereld. Ze schreeuwen om wraak. Ze willen bloed zien! Golem, bescherm ons. Ga met je machtige gestalte tussen hen en ons in staan. Wees een niet te passeren schild tegen hun moordlust! En zorg dat het meisje veilig en wel terugkomt. Opdat er weer rust komt. Opdat woorden weer voldoende zijn.”
Golem buigt het hoofd, gaat heen en doet wat hem is gevraagd. Wat zal de Meester ondertussen denken: de macht van het woord is onvoldoende gebleken? Nu moest ik wel met het woord de daad creëren? Maar kan ik mijn maaksel wel onder controle houden? Ontsnapt het niet aan mijn greep? En wat dan? Oh, heb ik niet, terwijl ik het goede wilde, teveel gevraagd en een onbeheersbare (kwade?) macht over de wereld afgeroepen? Hoe kan ik in hemelsnaam, als het nodig is, Golem weer deactiveren... eh... heet dat doodmaken... of mag ik inslapen noemen?


het einde....?

Golem heeft ondertussen echter geproefd van het leven. Hij is toegejuicht. Mensen zijn hem dankbaar. Ze zijn vriendelijk en aardig tegen hem. Ze roepen herhaaldelijk zijn hulp en bescherming in. Als het nodig is, wordt hij gevreesd. Waarom zou hij terug moeten naar het vormloze niets? Hij wil dat helemaal niet! Hij wil leven. Hij wil liefhebben. Hij heeft meisje, zo mooi als de sterren, ontdekt. Hij is nog lang niet klaar in het leven.

Elk golem-verhaal eindigt dat de door de mens gecreëerde mens probeert te ontsnappen aan zijn meester. Hij heeft het leven geproefd. Hij ontdekt zijn eigen vermogens, die meer zijn dan de mensen om hem heen. Hij is echter een mens zonder geschiedenis, zonder opvoeding, zonder lering. Nooit heeft hij geleerd in het complexe spel van de menselijke verwachtingen adequaat te acteren. Zonder sturing, vinden al zijn meesters, is hij een ongeleid en uiterst gevaarlijk en angstwekkend projectiel.
Hoeveel strijd er ook aan vooraf gaat, de meesters slagen er uiteindelijk altijd weer in om de kleiman te deactiveren: aarde tot aarde, stof tot stof...


...of niet? 

Ik heb mij altijd afgevraagd, wat ik zou vinden, als ik mij in de Golem zou verplaatsen. Zou ik dan in plaats van de weerzinwekkende monster een zoekend wezen ontmoeten dat probeert zijn eigen plek in de wereld te vinden? Stel dat hij geen genoegen neemt met deze gang van zaken. 

Hij weet te ontsnappen aan het deactiveringsproces en duikt onder in het leven. Hij wordt een speelbal van verwachtingen. Golem, de grote beschermer! Golem, de minnaar. Golem, de buitenstaander. Golem, het onmenselijke ‘beest’. Golem...
Een echte kleiman kan niet sterven. Een golem blijft actief tot op de juiste wijze hem de levensadem wordt ontnomen. Stel nu dat Golem onder ons leeft... nog steeds... Zou hij dan zijn plek in de wereld inmiddels hebben gevonden? Waar hoort hij thuis? Waar is voor hem ‘hier’ en waar ‘de overkant’.


Mini Golem Festival

Meer weten over hoe het Golem vergaat? Over Golem is door Marcel van der Pol een novelle geschreven en een theatervoorstelling gemaakt: “Is hier de overkant?” Zaterdag 30 januari 2016 Synagoge Groningen ontmoet deze Golem die andere, ... met dat andere gezicht, dat andere verhaal omlijst met life muziek (Gottfrid van Eck & De Wilde Eend).

Welkom! Meer weten? & Kaartverkoop, volg de link.

maandag 4 januari 2016

Whodunnit-denkramen: het verschil in 2016

In het reclamefilmpje "Whodunnit" wordt in een Agatha Christie-achtige setting helder verbeeld dat we vaak dènken dat we scherpe, objectieve waarnemers zijn, terwijl we desondanks véél (in dit geval ruim 20!) clues missen om een situatie ècht goed in te kunnen schatten. We zien wat we willen zien. We negeren wat we denken dat niet belangrijk is (Whodunnit: wat iemand zegt is toch veel belangrijk dan hoe iemand er bijvoorbeeld uit ziet of wat iemand vasthoudt?).

Een relatief kleine verschuiving van perspectief (een tweede camera) laat zien wat we in het filmpje allemaal hebben gemist. Tijdens de opnames hebben ze in het decor vrijwel alles buiten het zicht van de hoofdcamera veranderd. De tweede camera toont de veranderingen zelf. De hoofdcamera laat alleen het resultaat zien. Verschillen voor en na worden gemakkelijk over het hoofd gezien omdat we gefocust zijn op het verhaal: een whodunnit, waarin we met de detective mee proberen te denken om de moordenaar te kunnen ontmaskeren. Dan moet je weten welke cues wèl en welke níet belangrijk zijn. Focussen dus! Selecteren. Negeren. Dwingend Denkraam handhaven.

Het boeiende van de Agatha Christie-verhalen vind ik altijd, dat de schrijfster je steeds weer op een andere been zet, zodat je nooit weet wat hoofdzaak of bijzaak is. Je krijgt veel teveel feiten en hineininterpretierungen voorgeschoteld om te kunnen onthouden en duiden. Je moet wel mee met het verhaal zoals deze zich voor je ontrolt. Sommige verhalen zijn ook zo spannend dat je erin mee wordt gezogen. Je vertrouwt wat dat aangaat de schrijver maar: in ieder geval op de láátste pagina zul je ontdekken wie 'het' heeft gedaan. Alleen bekruipt je na afloop dan wel vaak de gedachte: wat heb ik heb ik gemist; waar had ik het al kunnen weten of tenminste vermoeden?

De schrijver speelt met ons: met onze waarnemingen, onze interpretaties en onze fantasie. We worden op een aangename wijze bedonderd. Dat is ook de bedoeling van de schrijver. De belangrijkste techniek die de schrijver ter beschikking heeft heet "framing". De schrijver bepaalt het kader (frame) waardoor wij naar de werkelijkheid kijken. Binnen Zelfregie 3.3 heet zo'n frame een denkraam.

Niet alleen romanschrijvers hanteren een denkraam om hun verhaal te sturen en te bepalen welk deel van de werkelijkheid voor de lezer aandacht krijgt. Eigenlijk is iedereen een "schrijver" van zijn eigen werkelijkheid. De werkelijkheid rondom is veel te veel omvattend om allemaal te kunnen waarnemen en te duiden. Je moet wel framen, focussen en selecteren wil jij er enigszins 'chocola van maken'; dan pas kun je een samenhangend, begrijpelijk verhaal van jouwe werkelijkheid maken. Dat gaat voor mij op, voor jou, voor ons allemaal. Het grote verschil kun je maken door te accepteren, dat jouw versie van de werkelijkheid beperkt is en dat je kunt switchen van camera. Jijzelf kunt kiezen om door een ander denkraam naar de wereld te kijken. Wat zie je nu opeens, wat je eerst had gemist? Verandert jouw verhaal door een gewijzigd perspectief? Is je werkelijkheid verandert? Zijn er nieuwe mogelijkheden ontstaan?

Speel je met verschillende 'camera's' om jouw werkelijkheid vanuit allerlei perspectieven te onderzoeken, dan noemt Zelfregie 3.3 je Denkraam een Dansend Denkraam. Weiger je ook gebruik te maken van wisselende 'camera's' en houd je vast aan die ene door jouw gecreëerde werkelijkheid, dan heb je een Dwingend Denkraam. Dwingende en Dansende Denkramen hebben uiteraard beide hun voordelen. Dwingend Denkramen ondersteunen een doelgerichte manieren van denken en handelen. Dansende Denkramen ondersteunen flexibel omgaan met veranderende omstandigheden. Het komt er alleen op aan of je bereid en in staat bent om als nodig naar een andere camera (Denkraam) over te schakelen.

Verschillen van mening en inzicht krijgen hierdoor direct een andere betekenis. Het gaat niet zozeer meer om wie gelijk of ongelijk heeft, maar veel meer welk verhaal, of welke versie van de werkelijkheid bestaansrecht heeft. Mag je met jouw verhaal afwijken van de het algemene, gangbare, dominante verhaal? Mensen zouden vaker anderen met afwijkende verhalen moeten uitnodigen. Hoe vaak komt het niet voor dat mensen (in hun werkomgeving) alleen die mensen om zich heen organiseren, die hen alleen maar bevestigen in hun verhaal. Met slechts ja-knikkers om je heen kùn je toch niet anders dan tot die ene conclusie komen? = Zie je wel, ik heb (altijd) gelijk!
In dit verband is de (management / leiderschap) stelregel over de houdbaarheid van management en leidinggevenden: bij zo'n 10 jaar aan de top dreig je de relatie met de reële wereld kwijt te raken, vooral als je geen alternatieve verhalen om je heen duldt.

Vraag jezelf maar eens af welke andere perspectieven, kansen en mogelijkheden je door het uitblijven van alternatieve verhalen hebt gemist. Dit brengt mij tot de oproep om in 2016 het verschil te kunnen maken:
1. Nodig rebellen uit en luìster naar hun verhalen.
2. Verplaats je in mensen op andere posities, zowel binnen als buiten de organisatie
3. Maak je (professionele) werkelijkheid dynamischer, effectiever en rijker door je verhalen vloeibaar en je denkraam dansend te maken en te houden.

Wat zou het in allerlei zakelijke en maatschappelijke situaties hebben geleverd, als er naast het dominante verhaal ook ruimte zou zijn geweest voor het alternatieve verhaal? Wat als beslissers genoemde drievoudige oproep hadden gevolgd?

Een paar voorbeelden: De opvang van vluchtelingen in Europa en gemeente. Banken schipperend tussen crisis en vertrouwen. De teloorgang van ketens als V&D, MacIntosh, etc. Software gesjoemel bij VW: spagaat tussen commercie en milieuregelgeving. De diverse glazen hoger management plafonds. Zorgstelsel commercialisering: kiezen tussen goedkope polis (geld) en goede zorg (kwaliteit). Kansen voor oliemaatschappijen in een fossiele brandstof-arme wereld. etc, etc.

Van "Ik heb gelijk-verhalen",via "Wat als....-verhalen" naar "We gaan het verschil maken!-verhalen". Zelfregie 3.3 helpt daarbij.

Groningen, 4 januari 2016. Marcel van der Pol.

dinsdag 8 december 2015

Workshop (pe): Outside the Box Tool voor Coach, Supervisor, etc

Aanbod: Workshop met Marcel van der Pol, Keridwen.Er zijn nog plaatsen!
Praktische (zelf) inzichten en creatieve vaardigheden vanuit de theaterregie: de supervisor/coach als professional, als persoon en als regisseur. Trefwoorden: zelfregie, transitie en transformatie, perspectiefwisselingen, creatieve werkvormen.

Praktisch
Wat: Workshop voor supervisoren en coaches (met LVSC pe-punten!)
Wanneer: 16 december, 13.30 - 17.30.
Waar: Seats2Meet Groningen.
Investering (nu met Gwion-korting!): 90 euro [ex BTW]
Aanmelding/Informatie: contact

Overzicht van onderwerpen & thema's
• De supervisor als professional, als regiseur en als persoon
• De betekenis van transitie en transformatie voor de supervisor
• Supervisie in een "grote" wereld vol onzekerheden
• Zelfregie 3.3-vaardigheden voor de supervisor
• Horizontale (posities) en verticale (ik- wereld) perspectiefwisselingen
• Werken met de toneel-metafoor in supervisie: de superivisor als regisseur, als speler en als publiek.
• Toepassing van theaterwerkvormen en creatieve, fysieke werkvormen.

Aanpak en opbouw
De aanpak van deze workshop/training ligt vooral op doen, ervaren en experimenteren: uitgespeelde metaforen, praktische aan het theater ontleende oefeningen, perspectiefwisselingsexperimenten, zelfreflectieopdrachten en uitgebreide regie-feedback en afgewisseld met korte gerichte theoretische onderbouwing.

Onderbouwing
Voor de theoretische onderbouwing van deze workshop wordt verwezen naar het boek Zelfregie 3.3: wie durft te dwalen vindt nieuwe wegen, van Marcel van der Pol. Een uitgave van Keridwen (2015). Aanvullende info & kopen.



woensdag 2 december 2015

#TwistQuote als hulp bij vergroten denkraam


Het is vrijwel onmogelijk om problemen op te lossen met dezelfde wijze van denken als waardoor ze zijn ontstaan! Je hebt een ander denkraam, liefst een groter, flexibel denkraam (ik noem dat een dansend denkraam), nodig om vraagstukken adequaat aan te kunnen pakken. Dat betekent eveneens (hoe lastig dat ook kan zijn), dat je oude denkpatronen soms los moet kunnen laten, vooral als ze nieuwe wijze van denken in de weg staan. Kortom, een verandering van bewustzijn is nodig om met een frisse blik naar de wereld te kunnen kijken.

Openstaan voor nieuw denken en loslaten van oud denken. Er zijn zóveel manieren om dat te doen. Het Creatief Denken (of Creatieve Probleemoplossing) heeft de niet voor niets een enorme vlucht genomen! Bij Keridwen focussen we primair op het uitnodigen en uitdagen van mens en organisatie om vanuit wisselende perspectieven naar der werkelijkheid te kijken (bijv. verticaal, horizontaal of spiraalgewijs).

Juist die wisseling van perspectief brengt allerlei bewegingen in denken op gang. Een vernieuwd denkraam ontstaat: ruimer, flexibeler. Met nieuwe mogelijkheden om oude problemen op te lossen.
Bij Keridwen hebben wij dat als volgt samengevat: wie durft te dwalen vindt nieuwe wegen. (de kernleuze van het boek over Zelfregie 3.3).

Verruimen van denkramen door te spelen met perspectieven brengen we op dit moment ook op gang bij diverse maatschappelijke vraagstukken. We doen dat in de vorm van dialoogvoorstellingen.
In trainingen en workshops helpen we professionals, als docenten, mediators, coaches en adviseurs, te spelen met hun eigen perspectieven en leren hen op hun beurt hun klanten weer te helpen te spelen met hun perspectieven.
We ondersteunen mens en organisatie bij de aanpak van concrete vraagstukken. Op elk vraagstuk zijn meer perspectieven mogelijk met elk hun eigen oplossingen.


Het is echter ook zo heerlijk om van tijd tot tijd relatief kleine steentjes in de denkvijver te gooien. Losse gedachten, uitspraken en citaten, verzameld als tweets en updates op social media. Een #TwistQuote hebben we dat genoemd (voorheen: #NiceQuote). Het gaat hierbij niet om onze stellingen, meningen. Wij citeren als #TwistQuote, als een gedachte op de een of andere manier uitnodigt om even uit het vaste denkkader te stappen. Om even opnieuw en anders te denken. Misschien om tot een conclusie te komen (klopt het? ben ik het er mee eens? ...of niet?). Misschien om verder door te denken en nieuwe denkramen te ontdekken.

#TwistQuotes blijven komen op Twitter, LinkedIn, Google+ en Facebook (@keridwen, Keridwen, Marcel van der Pol) Lees ze met een milde glimlach. Geef jezelf te ruimte om je denkhorizon te verruimen. Wie weet vind je nieuwe wegen...

Groet!
Marcel van der Pol
www.KERIDWEN.nl